شکلات در بارداری و شیردهی؛ فواید، مضرات و میزان مجاز مصرف

مصرف شکلات در دوران بارداری و شیردهی، همواره یکی از موضوعات پرچالش و در عین حال شیرین برای مادران است که مرز باریکی میان تأمین انرژی و ایجاد دغدغه‌های سلامتی ایجاد می‌کند. از یک سو، شکلات سرشار از مواد معدنی مفید است که می‌تواند به بهبود خلق‌وخو، تنظیم فشار خون و کاهش استرس کمک کند؛ اما از سوی دیگر، عناصری در آن وجود دارد که نگرانی‌هایی را در خصوص سلامت جنین، وزن‌گیری مادر و کیفیت خواب نوزاد شیرخوار به وجود می‌آورد. در این مقاله همه نکات ضروری در باب مصرف شکلات در دوران بارداری و شیردهی را گردهم آورده‌ایم.

آیا خوردن شکلات در بارداری بی‌خطر است؟

پاسخ کوتاه، بله است؛ به شرط رعایت اعتدال. شکلات حاوی شکر، چربی و مقداری کافئین است، اما مصرف متعادل آن در اغلب موارد مشکلی برای مادر یا جنین ایجاد نمی‌کند. نگرانی اصلی معمولا نه خود شکلات، بلکه مصرف بیش‌ازحد کافئین، شکر یا کالری است که می‌تواند نتیجه‌ای معکوس داشته باشد.

فواید شکلات تلخ در دوران بارداری

• تأمین آهن، منیزیم و روی: کاکائوی موجود در شکلات تلخ، منبع خوبی از مواد معدنی ضروری برای بارداری است. آهن به پیشگیری از کم‌خونی، منیزیم به کاهش گرفتگی عضلات و روی به رشد سالم جنین، به‌ خصوص در سه‌ماهه اول بارداری، کمک می‌کند.
• کاهش خطر پره‌اکلامپسی: فلاونوئیدهای موجود در شکلات تلخ با بهبود جریان خون و کاهش فشار خون، می‌توانند در کاهش خطر پره‌اکلامپسی (فشار خون بالای دوران بارداری) نقش داشته باشند. همین ترکیبات، به بهبود عملکرد رگ‌های خونی و کاهش التهاب نیز کمک می‌کنند.
• بهبود خلق‌وخو و کاهش استرس: نوسانات هورمونی بارداری می‌تواند بر خلق‌وخو تأثیر بگذارد. شکلات تلخ، هم به دلیل ترکیبات آنتی‌اکسیدانی و هم به دلیل طعم لذت‌بخش آن، می‌تواند به‌عنوان یک آرامش‌بخش طبیعی و کوچک عمل کند؛ البته نه به‌عنوان جایگزینی برای مدیریت استرس در سطح جدی‌تر.

شونیز تخته ای - شکلات واقعی تخت تلخ 85% (6 بسته 100 گرمی)

2,100,000 تومان

مشاهده و خرید

میزان مجاز مصرف شکلات در بارداری

به‌طور کلی، مصرف روزانه حدود ۱۰ تا ۳۰ گرم شکلات تلخ (با حداقل ۷۰ درصد کاکائو) در دوران بارداری، برای اغلب زنان باردار بی‌خطر در نظر گرفته می‌شود. این مقدار تقریبا معادل یک یا دو تکه کوچک شکلات تلخ است. بااین‌حال، از آنجا که شرایط سلامت هر فرد متفاوت است، مشورت با پزشک یا متخصص تغذیه پیش از افزودن شکلات به رژیم غذایی بارداری توصیه می‌شود. در ضمن به جدول کالری انواع شکلات هم نیم‌نگاهی داشته باشید.

نکات احتیاطی درباره کافئین در بارداری

کافئین شکلات، مسئله‌ای است که باید به آن توجه ویژه شود. متخصصان معمولا توصیه می‌کنند مجموع کافئین دریافتی روزانه در دوران بارداری از حدود ۲۰۰ میلی‌گرم فراتر نرود (این عدد شامل قهوه، چای و سایر منابع کافئین هم می‌شود، نه فقط شکلات). مصرف بیش‌ازحد کافئین با افزایش خطر زایمان زودرس و وزن کم هنگام تولد مرتبط دانسته شده است؛ به همین دلیل، شکلات باید به‌عنوان یکی از منابع کافئین در نظر گرفته شود، نه به‌تنهایی.

شکلات در دوران شیردهی؛ مجاز یا ممنوع؟

خبر خوب برای مادران شیرده این است که مصرف متعادل شکلات، به‌ خصوص نوع تلخ، در این دوران هم معمولا بی‌خطر است.

• تاثیر بر تولید شیر مادر: برخی پژوهش‌ها نشان داده‌اند آنتی‌اکسیدان‌های موجود در شکلات تلخ می‌توانند در تولید پرولاکتین (هورمون مسئول شیردهی) نقش مثبتی داشته باشند. با این حال، این یافته‌ها قطعی نیستند و نباید شکلات را به‌عنوان یک «راه‌حل» برای کمبود شیر مادر در نظر گرفت.
• انتقال کافئین به نوزاد از طریق شیر: نکته مهم‌تر برای مادران شیرده، انتقال کافئین از طریق شیر مادر به نوزاد است. مقداری از کافئین مصرفی مادر، به شیر منتقل می‌شود و ممکن است باعث بی‌قراری، مشکل در خواب یا تحریک‌پذیری در برخی نوزادان شود؛ به‌ خصوص در ماه‌های اول تولد که سیستم متابولیسم نوزاد هنوز کاملا تکامل نیافته است.

میزان مجاز مصرف شکلات در شیردهی

متخصصان تغذیه معمولا توصیه می‌کنند مادران شیرده مجموع کافئین دریافتی روزانه خود را زیر ۳۰۰ میلی‌گرم نگه دارند؛ عددی که تقریباً معادل یک تا دو تکه شکلات تلخ است، البته در کنار سایر منابع کافئین مانند چای یا قهوه. اگر نوزاد شما علائمی مانند بی‌قراری غیرعادی یا مشکل در خواب پس از مصرف شکلات توسط شما نشان داد، بهتر است میزان مصرف را کاهش دهید یا موقتاً آن را متوقف کنید.

بهترین شکلات برای دوران بارداری و شیردهی چیست؟

برای هر دو دوران بارداری و شیردهی، شکلات واقعی تلخ با درصد کاکائوی بالا (حداقل ۷۰ درصد) و شکر کم، انتخابی بهتر از شکلات شیری یا سفید است؛ چون هم غلظت آنتی‌اکسیدان و مواد معدنی بیشتری دارد، هم معمولا قند کمتری در آن به‌کار رفته است. بهتر است شکلات‌هایی با فهرست مواد اولیه ساده و بدون افزودنی‌های مصنوعی انتخاب شوند. همچنین بهتر است از شکلات‌های حاوی الکل، مشروبات یا طعم‌دهنده‌های ناشناخته در این دوران پرهیز شود، چون ترکیب دقیق برخی از آن‌ها ممکن است برای بارداری یا شیردهی مناسب نباشد.

30%

شونیز حبه ای - شکلات واقعی حبه ای تلخ بدون مغز (6 بسته 100 گرمی)

1,920,000 1,344,000 تومان

مشاهده و خرید

چه کسانی باید در مصرف شکلات احتیاط بیشتری کنند؟

• زنانی که سابقه دیابت بارداری یا فشار خون بالا دارند.
• مادرانی که نوزادشان به لبنیات یا کافئین حساسیت نشان می‌دهد (به‌ خصوص در مصرف شکلات شیری).
• افرادی که به هر دلیل پزشک آن‌ها محدودیت کافئین یا قند تجویز کرده است.

در همه این موارد، مشورت مستقیم با پزشک یا متخصص تغذیه، بهترین راهنمای تصمیم‌گیری است.

شکلات، به‌ خصوص نوع تلخ آن، می‌تواند بخشی بی‌خطر و حتی مفید از رژیم غذایی دوران بارداری و شیردهی باشد؛ به شرط رعایت اعتدال و توجه به میزان کافئین دریافتی. مصرف روزانه ۱۰ تا ۳۰ گرم شکلات تلخ باکیفیت، برای اغلب مادران باردار و شیرده مناسب در نظر گرفته می‌شود، اما شرایط سلامت هر فرد متفاوت است و مشورت با پزشک همچنان بهترین راه برای تصمیم‌گیری آگاهانه است.

منبع: شونیز پلاس